Azərbaycanın daşınmaz əmlak bazarında son dövrlər müşahidə olunan paradoksal vəziyyət həm alıcılar, həm də satıcılar arasında ciddi narahatlıq və çaşqınlıq yaradıb. Bir tərəfdən mənzil sahibləri real alıcı tapmaqda çətinlik çəkdiklərini, digər tərəfdən isə vətəndaşlar mövcud qiymətlərin ailə büdcələri üçün tamamilə əlçatmaz olduğunu dilə gətirirlər.
Alqı-satqı əməliyyatlarının dinamikasında nəzərəçarpacaq dərəcədə durğunluq və azalma qeydə alınsa da, mənzillərin nominal dəyərində hər hansı bir ucuzlaşma baş vermir, əksinə, artım meylləri davam edir. Paytaxtın Baş Planına uyğun olaraq köhnə mənzil fondunun sökülməsi, yeni tikinti normativlərinin sərtləşdirilməsi və tikinti materiallarının bahalaşması fonunda yaranan bu qeyri-müəyyənlik yaxın gələcəklə bağlı proqnozları daha da aktuallaşdırır.
Məsələ ilə bağlı NOCOMMENT.az-a danışan əmlak məsələləri eksperti Camal Abuşov qeyd edib ki, hazırda bazarda müşahidə olunan durğunluq qiymətlərin düşməsinə rəvac vermir, çünki daşınmaz əmlak hələ də ölkədə ən etibarlı və rəqabətsiz investisiya aləti rolunu oynayır: "Biz hazırda çox maraqlı bir ziddiyyətin şahidiyik: bazarda real alıcılıq qabiliyyəti olan şəxslərin sayı azalıb, lakin satıcılar qiyməti aşağı salmaqda maraqlı deyillər. Bunun ən böyük səbəbi ölkədə alternativ investisiya bazarlarının, xüsusən də qiymətli kağızlar və səhmlər bazarının zəif inkişaf etməsidir. Sərbəst vəsaiti olan həm böyük sahibkarlar, həm də orta təbəqədən olan vətəndaşlar pullarını inflyasiyadan qorumaq üçün yeganə çıxış yolunu mənzil almaqda görürlər. Bu yüksək investisiya cəlbediciliyi süni bir tələb baryeri yaradır və nəticədə alqı-satqıların ümumi sayı azalsa belə, qiymətlər süni şəkildə yuxarı həddə saxlanılır. Eyni zamanda, paytaxtda tikinti üçün yararlı torpaq sahələrinin tükənməsi və torpaq qiymətlərinin astronomik sürətlə artması yeni binaların maya dəyərini birbaşa yüksəldən əsas amildir".
Onun sözlərinə görə, dövlətin tikinti sektoruna tətbiq etdiyi yeni standartlar və Bakının yenidən qurulması layihələri yaxın illərdə mənzil bazarında ucuzlaşma gözləntilərini tamamilə sıfıra endirir: "Müasir tikinti normativlərinin sərtləşdirilməsi, təhlükəsizlik qaydalarına nəzarətin gücləndirilməsi şübhəsiz ki, keyfiyyəti artırır, lakin bu proses həm də tikinti şirkətlərinin xərclərini dəfələrlə artırır. Digər tərəfdən, Bakının 2040-cı il Baş Planı çərçivəsində qəzalı və istismar müddəti bitmiş binaların sökülməsi dalğası bazara daimi olaraq yeni və məcburi alıcı kütləsi təqdim edir. Sökülən evlərin əvəzinə tikilən binalar daha müasir və bahalı seqmentə aid olduğu üçün bazarın ümumi qiymət indeksini yuxarı dartır. Mövsumi və iqtisadi amilləri təhlil etdikdə demək olar ki, 2026-cı ilin sonuna kimi və növbəti 2027-ci ildə də qiymətlərdə hər hansı enmə gözlənilmir. Nə qədər ki tikinti xərcləri yüksəlir və əhali əmlakı yeganə sığınacaq kapitalı hesab edir, mənzillər kütləvi alıcı üçün əlçatmaz olaraq qalmağa davam edəcək".
Tunar,
NOCOMMENT.az
