Türkiyə Səhiyyə Nazirliyinin tibbi göstəriş olmadan qeysəriyyə əməliyyatları həyata keçirən 100-ə yaxın mama-ginekoloqu cərimələməsi və onları müvəqqəti olaraq fəaliyyətdən kənarlaşdırması qardaş ölkədə tibb ictimaiyyətinin və rəsmi qurumların ana və uşaq sağlamlığı sahəsində atdığı ən kəskin addımlardan biri kimi tarixə düşüb.
Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğanın təbii doğuş praktikasını fəal şəkildə dəstəkləməsi və cərrahi müdaxilələrin rekord səviyyəsinin azaldılması barədə tapşırıqları səhiyyə sistemində inzibati və hüquqi mexanizmlərin dərhal işə salınmasına rəvac verib. Türkiyədə baş verən bu qətiyyətli kadr və cəza islahatları analoji problemlərin uzun illərdir yaşandığı və qeysəriyyə əməliyyatlarının sayının durmadan artdığı Azərbaycanda da mövzunu yenidən gündəmə gətirib və ölkəmizdə də oxşar cəza mexanizmlərinin tətbiqinin effektivliyi barədə suallar doğurub.
Məsələ ilə bağlı NOCOMMENT.az-a danışan ginekoloq Hicran Nəbiyeva qeyd edib ki, qeysəriyyə əməliyyatlarının sayının süni şəkildə artması həm həkimlərin, həm də pasiyentlərin bəzən asan yola qaçmasından qaynaqlanır və bu tendensiya tibbi baxımdan ciddi narahatlıq doğurur: "Türkiyədə tətbiq edilən bu cəza mexanizmi əslində həkim məsuliyyətini artırmaq və tibbi əsaslandırma olmadan cərrahi əməliyyatlara yol verməmək məqsədi daşıyır. Təbii doğuş fizioloji bir prosesdir və ana üçün gələcəkdə yarana biləcək bir çox fəsadların qarşısını alır. Təəssüf ki, həm Azərbaycanda, həm də qonşu ölkələrdə qadınlar ağrı qorxusundan, yaxud psixoloji amillərdən dolayı birbaşa qeysəriyyəyə üstünlük verirlər, həkimlər də bəzən saatlarla davam edən təbii doğuş prosesini gözləməmək üçün bu istəyi asanlıqla qəbul edirlər. Lakin cəza metodunu birbaşa tətbiq etməzdən əvvəl, həkimlərin iş şəraitini, doğuş fəaliyyətinin idarə olunmasındakı çətinlikləri və pasiyentlərin bu sahədəki maariflənmə səviyyəsini nəzərə almaq mütləqdir".
Onun sözlərinə görə, Azərbaycanda cəza və cərimə mexanizmini kor-koranə tətbiq etmək yerinə, ilk növbədə ana namizədlərinin psixoloji hazırlığı və tibbi sığorta sisteminin bu sahədəki tənzimləmələri təkmilləşdirilməlidir: "Həkimləri sadəcə cərimələməklə problemi kökündən həll edə bilmərik, çünki bu, həkimlərin riskli doğuşlardan tamamilə imtina etməsinə və ya məsuliyyətdən qaçmasına səbəb ola bilər. Bizə ilk növbədə hamiləlik dövründə qadınlarla işləyəcək güclü psixoloji dəstək proqramları və təbii doğuşun üstünlüklərini aşılayan məktəblər lazımdır. Eyni zamanda, icbari tibbi sığorta çərçivəsində təbii doğuşun təşviq edilməsi və həkimlərin bu prosesə ayırdığı vaxtın, zəhmətin maddi baxımdan daha dürüst qiymətləndirilməsi mühüm şərtdir. Əgər həkim təbii doğuşu idarə etmək üçün stimul qazanarsa və pasiyent cərrahiyyənin fəsadlarını düzgün anlayarsa, inzibati cəzalara ehtiyac qalmadan qeysəriyyə faizi öz-özünə aşağı düşəcəkdir".
