İran və ABŞ arasındakı gərginlik Hörmüz boğazı ətrafında yeni müzakirələrə səbəb olub
İran İnqilab Keşikçiləri Korpusuna yaxın olan "Fars" agentliyi danışıqlar qrupundakı mənbəyə istinadən bildirib ki, İran Hörmüz boğazının açılmasına icazə verməyəcək və Tehranın Qətər vasitəçilərinin akvatoriyanın işinin bərpası ilə bağlı təklifini "qəbul etməsi" barədə məlumatlar həqiqətə uyğun deyil. Onun iddiasına görə, Hörmüz boğazı vasitəsilə gəmiçiliyin bərpası ilə bağlı heç bir razılaşma mövcud deyil və bu barədə yayılan xəbərlər yalandır, agentliyin həmsöhbəti isə ABŞ öz düşmənçilik hərəkətlərini davam etdirdiyi müddətdə boğazın bağlı qalacağını qeyd edib.
NOCOMMENT.az xəbər verir ki, bundan əvvəl İsrailin N12 telekanalı danışıqların detalları ilə tanış olan iki diplomata istinadən xəbər vermişdi ki, İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi vasitəçilərə Tehranın Hörmüz boğazında gəmiçiliyin bərpası ilə bağlı ABŞ-Oman təklifi ilə razılaşdığını bildirib və bu razılıq ABŞ prezidenti Donald Trampın İrana zərbə endirməkdən imtina etməsinin əsas səbəblərindən biri olub. N12-nin məlumatına görə, kompromis təklif Fars körfəzinə Hörmüz boğazı vasitəsilə daxil olan gəmilərin İranın ərazi sularında, körfəzdən çıxan gəmilərin isə Omanın ərazi sularından keçməsini nəzərdə tutur və jurnalist Barak Ravidin söhbət etdiyi diplomatlar Omanın İrandan Əraqçinin müsbət cavabının İnqilab Keşikçiləri Korpusunun da bu şərtlərlə razı olması demək olub-olmadığını dəqiqləşdirməsini tələb etdiyini, bunu isə Qətər vasitəçilərinin müəyyən etməli olduğunu bildiriblər.
"Axios" nəşrinin məlumatına görə isə, avqustun 1-də Trampla baş tutmuş telefon danışığı zamanı Səudiyyə Ərəbistanının vəliəhd şahzadəsi Məhəmməd bin Salman regionda yeni eskalasiyaya səbəb olacağı üçün ABŞ-ın İrana zərbə endirmək planlarından narahatlığını ifadə edib. Daha əvvəl Donald Tramp "Truth Social" səhifəsində Tehranla saziş əldə etmək xatirinə İrana qarşı planlaşdırılan güclü zərbəni ləğv etməyə razılaşdığını bildirmişdi və Amerika liderinin sözlərinə görə, İran və digər Yaxın Şərq ölkələri Vaşinqtondan hücumdan çəkinməyi xahiş ediblər, çünki tərəflər gələcək sazişin konturlarını razılaşdırıblar və bu saziş Hörmüz boğazının dərhal açılmasını və İranın nüvə təhlükəsinin aradan qaldırılmasını əhatə etməlidir.
"Axios" portalının məlumatına görə, Qətər vasitəçiləri şənbə günü Əraqçi, ABŞ prezidentinin xüsusi elçisi Stiven Uitkof və Oman nümayəndələri ilə ayrı-ayrı məsləhətləşmələr aparıblar və bu məsləhətləşmələrdə təfərrüatlar açıqlanmasa da, müəyyən irəliləyiş əldə olunub, Qətər tərəfi isə Hörmüz boğazında normal gəmiçiliyin bərpası ilə bağlı razılığa nail olmağı hədəfləyir. Bundan əvvəl İranın dövlət televiziyası diplomatiyaya yeni şans vermək məqsədilə İrana qarşı planlaşdırılmış miqyaslı zərbəni ləğv etdiyini bəyan edən ABŞ prezidenti Donald Trampı ələ salıb və dövlət televiziyası militant Amerika prezidentinin yenidən İran İslam Respublikasına qarşı ritorika və hədələrindən geri çəkildiyini, planlarından təkcə İranın deyil, həm də digər regional dövlətlərin təzyiqi altında imtina etməli olduğunu iddia edib.
Milli təhlükəsizlik parlament komitəsinin nümayəndəsi İsmayıl Kövsəri böhrandan çıxış yolunun ABŞ qüvvələrinin regiondan sürətlə çıxarılması olduğunu bildirib, parlamentin digər üzvü Əlaəddin Borucerdi isə bazar günü bəyan edib ki, İran hücumlara cavab tədbirlərini İmam Hüseynin şəhadəti ilə bağlı Ərbəin ziyarətinə hörmət əlaməti olaraq təxirə salıb və onların susması bu cinayətlərə göz yumduqları demək deyil, bu dövr bitdikdən sonra sərt cavab mütləq olacaq. Daha əvvəl Donald Tramp bildirmişdi ki, İran və digər Yaxın Şərq ölkələri əsas saziş parametrləri üzrə razılıq əldə olunduğu üçün Vaşinqtondan yeni zərbələrdən çəkinməyi xahiş ediblər və Ağ Ev rəhbəri bu xahiş əsasında sazişin tezliklə bağlanması şərti ilə hücumu ləğv etməyə razılaşdığını yazıb, eyni zamanda ABŞ-ın İrana qarşı İkinci Dünya Müharibəsindən bəri görünməmiş güclə hərəkətlərə tam hazır olduğunu da əlavə edib.
"Axios" mənbələrə istinadən xəbər verir ki, Səudiyyə Ərəbistanının vəliəhd şahzadəsi Məhəmməd bin Salman Donald Trampla əlaqə saxlayaraq İrana qarşı yeni miqyaslı zərbələr endirmək planlarından narahatlığını bildirib, "The New York Times" isə Trampın Yaxın Şərqdəki hərəkətlər üçün hərbi eskalasiya, İrana qarşı iqtisadi təzyiq və ya qələbə elan edərək regiondan çəkilmək olmaqla üç ssenari nəzərdən keçirdiyini yazmışdı. İyulun 27-də İran XİN-in rəsmi nümayəndəsi İsmayıl Bəqai Tehran və Vaşinqtonun vasitəçilər vasitəsilə danışıqları davam etdirdiyini bildirmiş, növbəti gün isə İran XİN Amerika tərəfinin həddindən artıq tələblərinə görə ABŞ-ın təklifini rədd etdiklərini bəyan etmişdi, avqustun 1-də isə "CBS News" mənbələrə istinadən ABŞ və İsrailin İranın kritik infrastrukturuna zərbələr endirmək planları və Trampın kütləvi hücum hazırlamaq əmri haqqında məlumat yaymışdı.
Sara,
