Azərbaycanda sosial dövlət siyasətinin mühüm istiqamətlərindən biri olan mənzil təminatı məsələsi həm qanunvericilik bazası, həm də tətbiq mexanizmləri baxımından cəmiyyətin bütün təbəqələri üçün həssas mövzu olaraq qalır. Xüsusilə şəhid ailələri, müharibə veteranları və əlilliyi olan şəxslər üçün nəzərdə tutulan dövlət mənzil fondundan yararlanmaq imkanları son illər həm kəmiyyət, həm də keyfiyyət baxımından yeni mərhələyə qədəm qoyub.
Lakin bu dəstəyin hüquqi hüdudları və vətəndaşların təkrar müraciət imkanları ətrafında yaranan suallar mənzil siyasətinin fundamental prinsiplərinin daha dərindən izah edilməsini zəruri edir. Mövcud qaydalara görə, dövlət tərəfindən yaşayış sahəsinin ayrılması bir imtiyaz deyil, vətəndaşın minimum mənzil ehtiyacının qarşılanmasına yönəlmiş strateji addımdır və bu proses ciddi şəkildə “birdəfəlik istifadə” prinsipinə əsaslanır.
Bu barədə NOCOMMENT.az-a danışan əmlak məsələləri üzrə ekspert Camal Abuşov qeyd edib ki, dövlət hesabına mənzillə təminat sistemi ilk növbədə sosial ədalət və növbəlilik prinsiplərini qorumalıdır: “Mənzil qanunvericiliyinin əsas mahiyyəti ondan ibarətdir ki, dövlətin resursları məhduddur və bu resurslar ehtiyacı olan hər bir şəxsə ən azı bir dəfə çatmalıdır. Vətəndaş mənzillə təmin olunduğu andan etibarən onun yaşayış sahəsinə olan ehtiyacı hüquqi baxımdan ödənilmiş sayılır. Bu səbəbdən, şəxsin mənzil şəraitini daha da yaxşılaşdırmaq istəyi və ya ailə üzvlərinin sayının artması kimi amillər təkrar mənzil tələb etmək üçün əsas verən amil deyil”.
Onun sözlərinə görə, qanunvericilikdə təkrar müraciət üçün qoyulan sərt məhdudiyyətlər sui-istifadə hallarının qarşısını almağa xidmət edir: “Əgər hər bir şəxs müəyyən illərdən sonra şəraitinin zəifləməsini bəhanə edərək yenidən növbəyə daxil olsaydı, hazırda illərdir mənzil gözləyən digər imtiyazlı şəxslərin hüquqları kobud şəkildə pozulardı. Biz başa düşməliyik ki, dövlətin təqdim etdiyi mənzil vətəndaşın mülkiyyət bazasını genişləndirmək üçün deyil, onun başı üzərində dam örtüyünün olmasını təmin etmək üçündür. Təbii fəlakət və ya qəza vəziyyəti kimi fors-major hallar istisna olmaqla, bir şəxsə ikinci dəfə mənzil verilməsi sosial balansın pozulması deməkdir”.
Ekspert bildirib ki, Sosial Xidmətlər Agentliyi tərəfindən həyata keçirilən genişmiqyaslı tikinti və paylama işləri məhz bu şəffaflığa söykənir: “Bu günə qədər 16 mindən çox vətəndaşın mənzil və ya fərdi evlə təmin edilməsi böyük bir göstəricidir. Lakin bu rəqəmin arxasında həm də böyük bir məsuliyyət dayanır. Hər bir yeni mənzil yeni bir taleyin həll olunmasıdır. Vətəndaşlar bilməlidir ki, dövlət mənzil fondundan yararlanmaq hüququ yalnız bir dəfə istifadə oluna bilən şansdır və bu mənzillərin idarə olunması zamanı gələcək nəsillərin və digər ehtiyac sahiblərinin də payı unudulmamalıdır”.
Tunar,
NOCOMMENT.az
