Rusiya dövlət televiziyasının, konkret olaraq “Birinci kanal”ın efirində növbəti dəfə nümayiş etdirilən siyasi savadsızlıq və yaxud şüurlu şəkildə hazırlanan təxribat, əslində, təkcə bir xəritə xətası deyil, həm də Bakı ilə Moskva arasındakı müttəfiqlik münasibətlərinin ruhuna vurulan aşkar bir zərbədir.
Mayın 6-da “Vremya pokajet” verilişində Azərbaycanın suveren ərazilərinin təhrif olunmuş forması, hələ də o köhnəlmiş, tozlu arxivlərdə qalmalı olan “Dağlıq Qarabağ” ifadəsinin ekranda canlandırılması sadəcə texniki yanlışlıq adlandırıla bilməz. Bu, ən yumşaq desək, Azərbaycanın ərazi bütövlüyünə qarşı yönəlmiş media manipulyasiyasıdır ki, bunun arxasında duran niyyətlər ciddi şəkildə sorğulanmalıdır. Azərbaycan Xarici İşlər Nazirliyinin mətbuat katibi Ayxan Hacızadənin bu hadisəyə verdiyi kəskin və yerində reaksiya, əslində, hər bir Azərbaycan vətəndaşının və dövlətinin haqlı narazılığının diplomatik dildə ifadəsidir.
Biz illərdir beynəlxalq hüququn prinsiplərindən, dövlətlərin suverenliyinə hörmətdən bəhs edirik, lakin Rusiyanın rəsmi ruporu hesab edilən bir kanalda separatizmi körükləyən, keçmişin qanlı münaqişə ocaqlarını xatırladan narrativlərin hələ də tirajlanması böyük bir sual işarəsi yaradır. Görəsən, Rusiya Federasiyası rəsmi səviyyədə Azərbaycanın suverenliyini tanıdığını hər fürsətdə bəyan etdiyi halda, dövlət kanalı hansı məntiqlə bu cür təxribatlara yol verir?
Bu, ya daxildəki müəyyən revanşist qüvvələrin özbaşınalığıdır, ya da strateji tərəfdaşlıq masasında bizə göstərilən ikili standartların növbəti təzahürüdür. Hər iki halda nəticə dəyişmir: Azərbaycanın xəritəsi ilə oynamaq, onun qırmızı xətlərini keçmək artıq heç kimə bağışlanacaq bir məqam deyil. 2020-ci ilin payızından sonra Cənubi Qafqazda yaranmış yeni reallıqlar artıq hamı tərəfindən həzm edilməlidir. Azərbaycan öz torpaqlarını işğaldan azad edib, separatizmin yuvasını dağıdıb və bütün dünya, o cümlədən Rusiya da bu reallığı sənəd üzərində təsdiqləyib. Belə olan təqdirdə, “Birinci kanal” kimi geniş auditoriyaya malik bir platformada qondarma ifadələrin işlədilməsi həm də Rusiya rəsmi dairələrinin imzaladığı sənədlərə qarşı hörmətsizlikdir. Bu cür hallar Azərbaycan-Rusiya münasibətlərinin gələcəyinə kölgə salır, qarşılıqlı etimadı zədələyir.
Mehriban qonşuluq münasibətləri yalnız rəsmi ziyafətlərdə deyil, həm də informasiya məkanında bir-birinin həssaslıqlarına hörmət etməkdən keçir. Rusiya tərəfi anlamalıdır ki, Azərbaycan mediası və ictimaiyyəti bu cür “səhvlərə” qarşı artıq daha həssas və daha tələbkardır. Biz sadəcə üzr istənilməsini deyil, bu cür təxribatların qarşısını alacaq konkret mexanizmlərin işə düşməsini gözləyirik. Çünki efirə gedən hər bir yanlış xəritə, hər bir təhrif olunmuş ad regionda sülh prosesinə mane olmaq istəyən qüvvələrin əlinə verilən bir silahdır. Azərbaycanın suverenliyi mövzusunda heç bir kompromis və ya “texniki xəta” bəhanəsi keçərli deyil. Moskva öz media resurslarına nəzarət etməli, dövlət siyasəti ilə yayım siyasəti arasındakı bu uçurumu aradan qaldırmalıdır. Əks halda, bu cür məsuliyyətsiz yanaşmalar iki ölkə arasındakı dostluq ruhuna zidd olan daha dərin çatların yaranmasına səbəb olacaq. Bizim üçün Qarabağ məsələsi artıq bitmiş, tarixin arxivinə qovuşmuş bir mövzudur. Kimlərsə hələ də o arxivin tozunu tökməyə çalışırsa, qarşısında Azərbaycan dövlətinin polad iradəsini görəcək. Bu məsələdə XİN-in tələbi aydındır: izah verilməli və təkrarlanmamalıdır. Çünki Azərbaycan artıq öz haqlarını diktə edən, ərazi bütövlüyünü canı bahasına təmin etmiş qüdrətli bir dövlətdir və heç bir kanalın, heç bir verilişin bu reallığı dəyişməyə gücü çatmaz.
Əli Səfərli,
NOCOMMENT.az
