Yaxın Şərqdə regional müharibə alovlanmaqda və geosiyasi gərginlik idarəolunmaz həddə çatmaqda davam edir. Bu ilin yazında əldə olunmuş kövrək diplomatik razılaşmalardan sonra ilk dəfə olaraq, İrandan İsrail ərazisinə doğru genişmiqyaslı birbaşa raket zərbələrinin endirilməsi regionu yenidən kütləvi hərbi qarşıdurma müstəvisinə sürükləyib. Bir-birinin ardınca gələn hərbi zərbələr fonunda tərəflərin qarşılıqlı ritorikası və hədələri ən pik nöqtəyə çatıb.
NOCOMMENT.az xəbər verir ki, İsrail Müdafiə Ordusunun (SAXAL) Mətbuat xidməti hərbi radarlar və erkən xəbərdarlıq sistemlərinin İrandan birbaşa İsrail istiqamətinə, xüsusilə ölkənin şimal bölgələrinə doğru ard-arda buraxılan ballistik raketlərin trayektoriyasını qeydə aldığını bəyan edib. Hava hücumundan müdafiə (HHM) sistemləri yaranmış ciddi təhdidlərin qarşısını almaq üçün tam gücü ilə fəaliyyətə keçsə də, İsrail hərbi rəhbərliyi mövcud müdafiə xəttinin hermetik, yəni tamamilə keçilməz olmadığını etiraf edib. Təhlükənin miqyası nəzərə alınaraq, ölkənin Daxili Cəbhə Komandanlığı operativ hərəkətə keçərək bütün strateji rayonlarda sığınacaq siqnallarını aktivləşdirib və sakinlərin mobil telefonlarına təcili erkən xəbərdarlıq bildirişləri göndərib.
Eyni saatlarda İran İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusu (İİKK) rəsmi bəyanat yayaraq, İsrailin Livandakı hərbi əməliyyatlarına cavab olaraq strateji əhəmiyyətli "Ramat-David" hərbi hava bazasına ballistik raketlərlə zərbə endirdiyini elan edib. Tehranın rəsmi iddiasına görə, İsrail ordusu Livanın cənubuna, xüsusilə Sur, Nəbətiyyə bölgələrinə və Beyrutun cənub şəhərətrafı ərazilərinə qarşı həyata keçirdiyi kütləvi hava hücumlarını məhz bu aviabazadan idarə edib. İİKK bu hücumun hələlik xəbərdarlıq xarakterli olduğunu vurğulayaraq bəyan edib ki, Livan ərazisinə zərbələr davam edəcəyi təqdirdə, İranın növbəti cavab addımları daha genişmiqyaslı olacaq və regiondakı bütün Amerika-sionist hədəflərini birbaşa sarsıdacaq.
İran tərəfi bu hücumu "Real vədə" strategiyasının tərkib hissəsi kimi qələmə verərək rəsmi xəbərdarlıqlarının sadəcə psixoloji müharibə deyil, real əməliyyat gücünə malik olduğunu iddia edir. Tehran rəhbərliyi həmçinin xatırladıb ki, İranın 8 aprel atəşkəs rejiminə razılıq verməsi sülhün bütün cəbhələrdə təmin olunması şərti ilə bağlı idi, lakin ABŞ və İsrail atəşkəsdən sonra da Livan torpaqlarına hücumları dayandırmayıb, üstəlik Hörmüz boğazı, Oman körfəzi və Hind okeanında İran gəmilərinin təhlükəsizliyinə qarşı qanunsuz hərbi müdaxilələri davam etdirib.
İranın raket hücumundan dərhal sonra İsrail hökumətinin daxilində də vəziyyət kəskinləşib və radikal qanad amansız cavab tədbirlərinin görülməsini tələb edib. İsrailin milli təhlükəsizlik naziri İtamar Ben-Qvir özünün rəsmi sosial şəbəkə hesabında "Bu gecə Tehran alovlar içində yanmalıdır!" çağırışı ilə çıxış edərək hərbi kabinetə təzyiqləri artırıb. Beynəlxalq birlik isə böhranın idarəolunmaz böyük müharibəyə çevrilməsindən narahatdır. Regionun tamamilə alovlanmaq təhlükəsi qarşısında qaldığı bu kritik məqamda ABŞ Prezidenti Donald Trampdan da vəziyyəti sabitləşdirməyə yönəlmiş ilk təcili diplomatik mesaj gəlib. İran rəhbərliyinə səslənən ABŞ dövlət başçısı eskalasiyanı dayandırmaq üçün diplomatik çıxış qapısı təklif edərək, "İrana tövsiyəm budur: raketlərinizi atdınız, indi isə danışıqlar masasına geri dönün, sülh anlaşmasını tamamlayaq" ifadələrini işlədib və tərəfləri pərdəarxası sülh danışıqlarını yekunlaşdırmağa çağırıb. Regionda gərginliyin daha da kəskinləşəcəyi və ya Trampın çağırışından sonra diplomatik masaya qayıdışın baş tutub-tutmayacağı yaxın saatlarda tərəflərin atacağı praktiki addımlardan asılı olacaq.
Əli Səfərli
NOCOMMENT.az
